Boeren, transporteurs, mestverwerkers en handelaars in Brabant en Limburg frauderen op grote schaal met mest. Ze rijden met lege vrachtwagens heen en weer, vervalsen administratie en omzeilen gps-controles. NRC-onderzoeksjournalisten Joep Dohmen en Esther Rosenberg brachten de omvang van de fraude in kaart.

Van de belangrijkste mesttransporteurs en -verwerkers in Noord-Brabant en Limburg die NRC onderzocht, is bijna twee derde (64 procent) veroordeeld, beboet of verdacht door toezichthouder NVWA of het Openbaar Ministerie.

Joep Dohmen en Esther Rosenberg onthullen daarbij hoe Rabobank de voorbije jaren transporteurs en handelaren in dierlijke mest financierde, terwijl de bank wist dat deze bedrijven zich stelselmatig schuldig maakten aan fraude met mest. Onderzoek in rechtbankregisters wijst uit dat het advieskantoor dat de mestboekhouding voor veel van deze bedrijven bijhoudt, veroordeeld is wegens mestfraude. Dat geldt ook voor het laboratorium dat namens de overheid veel mest-monsters controleert. Drie bestuursleden van Cumela, de branchevereniging voor mesttransporteurs, zijn eveneens betrokken bij fraude.

Dohmen en Rosenberg inventariseerden stuk voor stuk welke bedrijven fraudeerden, spraken met tientallen betrokkenen en reden mee met een chauffeur die bereid was te laten zien hoe eenvoudig het is te frauderen. De serie verhalen werd in de krant en online gepubliceerd, ondersteund met een digitale kaart en animatiefilmpjes.

Na de publicatie van ‘Het Mestcomplot’ onthult NRC dat het Openbaar Ministerie onderzoek doet naar ‘tussen tien en twintig’ criminele organisaties in relatie tot mestfraude in Nederland. Het gaat om ‘grotere onderzoeken’ naar de rol van intermediairs en dienstverleners in de mest.

Lees hier het verhaal waarmee Joep Dohmen en Esther Rosenberg zijn genomineerd voor De Loep 2017.